Kısa bir anlatımla günlük hayatımızda en çok kullanılan Linux konsol komutları aşağıda listelenmiştir.

arch

işlemci mimarisini gösterir.

$ arch

i686

cat

bir text türü dosyanıniçeriğini ekrana basar.

$ cat lorem.txt

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum.

cd

Dizin değiştirmek için kullanılır.

$ cd /bin

chgrp

Dosyaların sahip olduğu grup durumunu değiştirir.

$ chgrp games moo.txt

chmod

Dosyaların erişim yetkilerini değiştirir.

$ chmod +x helloworld

chown

Dosyaların sahibini ve grubunu değiştirir.

# chown root lorem.txt

 

cksum

Dosyaların ekrana CRC checksum ve byte sayılarını basar.

$ cksum lorem.txt moo.txt

3570240675 453 lorem.txt
4294967295 0 moo.txt

cp

Dosya kopyalar.

$ cp lorem.txt copy_of_lorem.txt

date

Geçerli tarih ve saati ekrana basar.

$ date

Sat Mar 3 12:07:09 GMT 2007

df

Geçerli disk kullanımı, boş alanı ve yüzdelik dilim gibi özellikleri ekrana basar.

$ df

Filesystem 1K-blocks Used Available Use% Mounted on<br>
/dev/simfs 39845888 218048 39627840 1% /

dir

Klasörleri ve dosyaları listeler.

$ dir

copy_of_lorem.txt lorem.txt moo.txt www

du

Dizinin kullandığı boş alanı yani lat klasör ve dosyalarla kapladığı alanı gösterir.

$ du -h /bin

7.8M /bin

exit

Konsoldan çıkmak için kullanılır.

$ exit

fgrep

Text yapılı dosya içinde çoklu eşleşen kelimeleri aramak içindir.

$ fgrep “irure dolor” lorem.txt

commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate

find

Dosya aramak için kullanılır.

$ find hello*

hello_world
hello_world.c

free

Sistem belleği üzerinde o anki kullanılan durumu belirtir.

$ free

total used free shared buffers cached
Mem: 8299892 8287708 12184 0 2641772 1731236
Low: 3581300 3572764 8536
High: 4718592 4714944 3648
-/+ buffers/cache: 3914700 4385192
Swap: 8193140 2335664 5857476

grep

Text türü dosya içinde eşleşen kelime olup olmadığına bakar.

$ grep -i apple fruitlist.txt

apple

groups

Sistemdeki hesabımızın tanımlı olan hangi gruplara sahip olduğunu ekranda gösterir.

$ groups

games users

head

Text türü dosya içinde baştan başlayarak belirtilen sayıdaki satırı ekrana yazdırır.

$ head -2 lorem.txt

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipisicing elit, sed do eiusmod
tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim

hostname

Bilgisayarın ağ üzerindeki hostname adını veriri.

$ hostname

anapnea.net

id

Mevcut hesabınızın tanımlı olduğu kullanıcı id, grup id, ve grupları gösterir.

$ id

uid=1478(smallfoot) gid=100(users) groups=35(games),100(users)

kill

Sistemde çalışan uygulamayı sona erdirir. 18298 pid numarasıdır.

$ kill -9 18298

killall

Bu da sistemde görünen uygulama adı ile sona erdirir.

$ killall irssi

last

Sisteme giriş yapmış olan son kullanıcıların belirtilen sayıdaki dökümünü verir.

$ last -n 3

alice pts/6 192.0.34.166 Fri May 18 16:17 still logged in
bob pts/2 64.233.183.103 Fri May 18 16:17 still logged in
clare pts/6 72.5.124.61 Fri May 18 15:54 - 15:55 (00:01)

ln

Belirtilen iki dosya arasında sembolik bağlantı oluşturur.

$ ln -s data.txt symlink.txt

logname

Sisteme giriş yaptığınız kullanıcının tanımlı kullanıcı adını verir.

$ logname

smallfoot

ls

Aktif dizindeki dosya ve klasörlerin listesini verir.

$ ls

copy_of_lorem.txt lorem.txt moo.txt www

man

Takıldığınız konsol komutu için mevcut olan yardım sayfalarını gösterir.

$ man apt-get

md5sum

Belirtilen dosyanın MD5 hash sum değerini ekrana basar.

$ md5sum lorem.txt

56da9e37259af34345895883e6fd1a27 lorem.txt

mkdir

Yeni bir dizin oluşturmak içindir.

$ mkdir foobar

mv

Dosya taşımak için kullanılır.

$ mv lorem.txt ipsum.txt

 

pidof

Çalışan bir uygulamanın process ID (PID) değerini bulmak içindir. kill ile kullanılır o PID değeri.

$ pidof fetchmail

22392

ping

Belirtilen host’a ping atar.

$ ping -c 2 127.0.0.1

PING 127.0.0.1 (127.0.0.1) 56(84) bytes of data.
64 bytes from 127.0.0.1: icmp_seq=1 ttl=64 time=0.048 ms
64 bytes from 127.0.0.1: icmp_seq=2 ttl=64 time=0.052 ms

— 127.0.0.1 ping statistics —
2 packets transmitted, 2 received, 0% packet loss, time 999ms
rtt min/avg/max/mdev = 0.048/0.050/0.052/0.002 ms

ps

Sistemde çalışan uygulamaların listesini verir.

$ ps

PID TTY TIME CMD
21542 pts/12 00:00:00 bash
27706 pts/12 00:00:00 ps

pstree

Sistemde çalışan işlemleri ağaç görünümünde listeler.

$ pstree

init-+-2*[BitchX]
|-3*[bash—sleep]
|-fetchmail
|-screen-+-bash—irssi
| `-bash—ctorrent
|-screen-+-bash—lisp.run
| |-bash—vi
| |-2*[bash]
| `-bash—lynx
|-2*[screen—bash—irssi]
|-screen—irssi
|-screen—bash
|-screen-+-bash
| `-irssi
|-skjerm—irssi
|-sshd-+-5*[sshd—sshd—bash—irssi]
| |-8*[sshd—sshd—bash]
| |-sshd—sshd—bash—screen
| |-sshd—sshd
| `-sshd—sshd—bash—pstree
`-syslog-ng

pwd

Şu an aktif çalışma dizinin ekrana basar.

$ pwd

/home/smallfoot

rm

Dosya silmek içindir.

$ rm lorem.txt

rmdir

Boş klasörü silmek içindir.

$ rmdir foobar

sha1sum

Verilen dosyanın SHA1 hash sum değerini ekrana basar.

$ sha1sum lorem.txt

c942ddebd142ec8bacac9213d48096e74bab4957 lorem.txt

shutdown

Sistemi kapatır.

$ shutdown now

size

Belirtilen bölümün değerini ve toplam alanını verir.

$ size /bin/bash

text data bss dec hex filename
621233 22712 19176 663121 a1e51 /bin/bash

stat

Belirtilen dosyanın ayrıntılı özelliklerini belirtir.

$ stat lorem.txt

File: `lorem.txt’
Size: 453 Blocks: 8 IO Block: 4096 regular file
Device: 77h/119d Inode: 27312217 Links: 1
Access: (0644/-rw-r–r–) Uid: ( 1478/smallfoot) Gid: ( 100/ users)
Access: 2007-03-03 12:24:39.000000000 +0000
Modify: 2007-03-03 12:24:39.000000000 +0000
Change: 2007-03-03 12:24:39.000000000 +0000

strings

Dosyalar içinde belirtilen kelime geçenleri arar.

$ strings hello_world

/lib/ld-linux.so.2
_Jv_RegisterClasses
__gmon_start__
libc.so.6
puts
_IO_stdin_used
__libc_start_main
GLIBC_2.0
PTRh%
[^_]
Hello World!

tail

Sondan başlayarak belirtilen satır kadar dosya içeriğini gösterir.

$ tail -2 lorem.txt

occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt
mollit anim id est laborum.

talk

Sistemde bağlı olan diğer kullanıcılarla konsol ortamında mesajlaşmak için kullanılır.

$ talk drorhan Lookout for the dopefish!

tty

Geçerli terminali ekrana basar.

$ tty

/dev/pts/16

uname

İşletim sistemi, hostname, kernel versyion, tarih ve timp, ve işlemci bilgilerini ekrana basar.

$ uname -a

Linux anapnea.net 2.6.9 #1 SMP Wed Jul 19 16:24:18 MSD 2006 i686 Intel(R) Xeon(TM) CPU 2.80GHz GenuineIntel GNU/Linux

uptime

Sistemin ne kadar zamandır açık olduğunu gösterir.

$ uptime

14:50:26 up 7 days, 17:52, 18 users, load average: 0.08, 0.02, 0.01

users

Kullanılan bilgisayarda oturumu açık olan kullanıcıları listeler.

$ users

alice bob charlie eve

vdir

Aktif dizindeki sadece klasörleri listeler.

$ vdir

total 8
-rw-r–r– 1 smallfoot users 453 Mar 3 12:32 copy_of_lorem.txt
-rw-r–r– 1 smallfoot users 453 Mar 3 12:24 lorem.txt
-rw-r–r– 1 smallfoot users 0 Mar 3 12:32 moo.txt
lrwxr-xr-x 1 root root 18 Feb 27 19:33 www -> /var/www/smallfoot

wall

Konsoldan tüm kullanıcılara mesaj göndermek için kullanılır.

$ wall next week we change the server for a new one

wc

Text türü dosyanın satır sayısını ekrana basar.

$ wc -l lorem.txt

7 lorem.txt

who

Sisteme giriş yapmış kullanıcıları listeler.

$ who

charlie pts/0 Mar 2 21:37 (xtreme-11-65.acme.com)
alice pts/2 Feb 28 17:48 (147.21.16.3)
emma pts/4 Mar 3 11:37 (32.84-48-181.uac.com)
frank pts/5 Mar 3 11:48 (port-212-202-233-2.foobar.org)
smallfoot pts/12 Mar 3 12:01 (c-12776f4.cust.example.net)

whereis

Komutun nerede olduğunu gösterir. (binary, kaynak kod, paket hali vs.)

$ whereis bash

bash: /bin/bash /etc/bash /usr/share/man/man1/bash.1.gz

whoami

Sistme giriş yaptığını kullanıcı adını gösterir. Kim olduğunuzu anlarsınız ,:)

$ whoami

smallfoot

 

[via]